Ən son

Ailədə dəyərlilik üçün İlahi formul

17 Fevral 2018 - 21:50

Bismilləhir-Rahmənir-Rahim!

Həzrət Fatimeyi-Zəhranın (s.ə) şəhadət günlərinin əyyamını yaşamaqdayıq. Allahdan istəyimiz budur ki, bütün Zəhrasevərlərə bu əyyamı dərk edib yaşatmağı, Qiyamət günündə Xanımın (s.ə) şəfaətindən bəhrələnməyi nəsib etsin. Ailə nuraniyyəti üçün Peyğəmbərin (s) əzizlərindən formul

Xanım Fatimeyi-Zəhranın (s.ə) əyyamını yaşatmaq – həm də İslam tarixinə yenidən nəzər salmaqdır. Biz bu əyyamı yaşatmaqla həm də ona nəzər salırıq ki, bir ümmət, toplum qəflətdə olanda hansı həddə qədər tənəzzül edə bilər. Bu anlamda Xanımın (s.ə) şəhadət əyyamlarını yaşatmaq qəflətdən ayılmaq üçün, həyata bəsirətli baxmaq üçün böyük bir fürsətdir.

Xanım Fatimeyi-Zəhranın (s.ə) şəxsiyyətini tanımaq üçün Həzrət Əmirəlmöminindən (ə) olan bir cümləyə işarə etmək yerinə düşər. Əziz Peyğəmbərimiz Həzrət Əlidən (ə) Xanım Fatimeyi-Zəhra (s.ə) ilə bağlı soruşur. Peyğəmbərimiz (s) – Həzrət Zəhranın (s.ə) atasıdır, bu böyük Xanımı (s.ə) tərbiyə edəndir, hər mənada onu ən ali şəkildə tanıyandır.

Həzrət Əmirəlmöminin (ə) isə əziz Peyğəmbərimizin (s) yetişdirdiyi ən gözəl şagirddir. İslamın hər mənada insana verə biləcəyi bütün mövzuları Peyöəmbərimiz (s) öz ən ali şagirdinə ötürüb. Həzrət Əli (ə) – ən ali təqva nümunəsidir. Çox nurani bir səhnədir ki, ən yaxşı, ən gözəl, ən üstün varlıq, öz ən ali yetişdirdiyi, təqva nümunəsi olan şagirdindən Xanım Fatimeyi-Zəhra (s.ə) ilə bağlı soruşur. Həzrət Əmirəlmöminin (ə) bir cümlə ilə əslində bütün bəşəriyyət üçün böyük bir dərs keçir. Həzrət Əli (ə) buyurur: “Xanım Fatimeyi-Zəhranı (s.ə) Allaha bəndəlikdə və itaətdə yaxşı yavər gördüm”.

Ailə üzvləri bir-birilərini necə dəyərləndirməlidir?

Bizim mövzumuz İslamda ailədir. Əslində yuxarıdakı buyuruşda İslamda ailə mövzusu üçün böyük dərslər var. Ailə qurarkən insanlar hansı meyarları əsas götürməlidirlər? Allaha itaət, Allaha ibadət baxımından bu ailə qurmaq mənə nə verəcək?

Kişi gələcək həyat yoldaşını seçərkən, xanım gələcək həyat yoldaşını seçərkən meyar nə olmalıdır? Meyar bu olmalıdır ki, Allaha itaətdə, Allaha bəndəlikdə bu evlilik, bu ailə qurmaq nə kimi yardımçı ola bilər?

Ailə qurulduqdan sonra bir kişinin xanımını dəyərləndirməsinin və yaxud xanımın öz həyat yoldaşını dəyərləndirməsinin ən gözəl formulu budur. Bir kişi üçün onun xanımı Allaha itaətdə, Allaha bəndəlikdə nə qədər yaxşı yavərdir, yardımçıdır. Və əksinə - bir xanım üçün onun həyat yoldaşı Allaha itaət və bəndəlikdə nə qədər yaxşı yardımçıdır.

Təsəvvürümüzə gətirək ki, ailənin içərisində bu ab-hava hökmranlıq edə, həyat yoldaşları bir-birilərini bu cür dəyərləndirələr, bu cür baxalar, övladlar öz valideynlərinə bu cür yanaşalar –  görün ailə nə qədər nuraniyyət tapar! Misal üçün, birindən soruşulanda ki, valideynlərin necə adamdır, onları bu meyarlarla dəyərləndirə ki, Allaha itaətdə və Allaha ibadətdə valideynlər nə qədər köməkçidir. Misal üçün, ailə üzvləri namazları əvvəl vaxtda qılmaqda, Quran oxumaqda bir-birilərini nə qədər təşfiq edirlər? Və bu kimi.

Ailə üzvləri Allaha bəndə olmaqda bir-birlərinə yardım etməlidir

Əgər biz demək istəsək ki, bir ailənin xoşbəxt olması nədən keçir, deyə bilərik ki, bir ailənin xoşbəxt olmasının əsas amillərindən biri də bir-birilərini dəyərləndirmədə düzgün meyarın seçilməsidir. Allaha itaətdə və bəndəlikdə bir-birini yardımçı görmək – dəyərləndirmənin əsas meyarıdırsa, bu ailə həqiqi dünya və axirət xoşbəxtliyinə çatar.

Əgər ailədə bir-birini dəyərləndirmədə başqa məsələlər meyar olacaqsa, o başqa məsələlər bu dünyada belə, bu ailəni uğura çatdırmaq baxımından kifayət etmir. Zatən bu dünyanın halı, xarakteri budur ki, bir gün olar, bir gün olmaz. Bu dünyanın mahiyyəti belədir. İnsan dünyada həyat yoldaşı seçərkən, ailə qurarkən, ailə qurduqdan sonra bir-birini dəyərləndirərkən, övlad tərbiyəsində və s. məsələlərdə dünya olaraq hər nəyi özünə meyar seçsə, onların hamısı gəldi-gedərdir və onlar meyar olarsa, mütləqdir ki, bir gün xəyal qırıqlığı meydana gələr.

Amma meyar Allaha bəndə olmaq istəmək olarsa və Allaha bəndə olan bir insanla birgə həyat qurmaq niyyəti edilərsə, ailənin içərisində bir-birilərinə bu niyyətlə yanaşarlarsa – bu ailədə nuraniyyət və xoşbəxtlik hökm sürər.

Əlbəttə, biz fərqindəyik ki, elə bir dünyada yaşayırıq ki, bu kimi məsələlər haşiyəvi mövzular hesab edilir. Bu kimi məsələlər müasir dünyada hətta beşinci, onuncu məsələ olaraq belə, hesab olunmur. Fərqindəyik ki, elə bir dünyaya gəlib çatmışıq ki, ailə üzvlərinin, həyat yoldaşlarının oturub söhbət edəndə aqibətlərinin yaxşı olması üçün nələrisə müzakirə etmələri istisnavi məsələlərə çevrilib. Əslində isə, dinimizin nəzərində hər bir ailənin xoşbəxtliyi üçün bu məsələlər haşiyəvi mövzular deyil, norma olmalıdır.

Əhli-Beytin (ə) ailə həyatında ən ali yanaşması

Həzrət Əli (ə) və Xanım Fatimeyi-Zəhranın (s.ə) o nurani həyatının bünövrəsində məhz bu yanaşma dayanır. Əziz Peyğəmbərimizin (s) gözünün işığı, qəlbinin meyvəsi Xanım Fatimeyi-Zəhra (s.ə) ilə olan ünsiyyətinin, məhəbbətinin bünövrəsində bu dayanır. Odur ki, əziz Rəsulallah (s) buyurur: “Fatimə məndəndir və mən də Fatimədənəm”. Yəni, məsələ bir bioloji, ata və övlad məsələsi deyil. Məsələ vahid bir nur olmaq mövzusudur, Allaha bəndə olmaq məsələsidir. Necə ki, əziz Peyğəmbərimiz (s) Həzrət İmam Hüseyn (ə) üçün bu sözləri deyir, eynilə bunları Həzrət Xanım Fatimeyi-Zəhra (s.ə) üçün də buyurur.

Bu, bir həqiqətdir ki, Həzrət Əmirəlmöminin (ə) fəxr edir ki, aləmlərin ən üstünü olan Xanımın (s.ə) həyat yoldaşıdır. Həzrət Əli (ə) bununla iftixar edir. Çünki, Xanım Fatimeyi-Zəhra (s.ə) – kamil bir Allah bəndəsidir. Xanımın (s.ə) məqamı o qədər yüksəkdir ki, böyük əxlaq ustadları buyurur ki, “Əgər Xanım Fatimeyi-Zəhra (s.ə) xanım olmasaydı, olmazdı”. Əgər Xanım Zəhra (s.ə) xanım olmasaydı, onun dünyaya gəlişi olmazdı. Çünki, əgər kişi olsaydı, mütləq idi ki, peyğəmbər olsun. Bir halda ki, Həzrət Muhəmməd (s) – axırıncı peyğəmbərdir, ondan sonra Qiyamətədək nəbi və rəsul olmayacaqdır.

Xanım Zəhranın (s.ə) məqamı fövqəl dərəcədə yüksəkdir. Bir var ki, bir şəxs ətrafındakılara işıq saçır. Xanım Fatimə (s.ə) öz varlığı ilə göydəkilərə də işıq salıb. Səma əhli Xanım Fatimeyi-Zəhranın (s.ə) nuraniyyətindən bəhrələnib. Bütün bunlar Xanımın (s.ə) kamil Allah bəndəsi olmasına görədir və Həzrət Əli (ə) da Xanımı (s.ə) dəyərləndirərkən, onun Allaha bəndəlik və itaətdə ən yaxşı yardımçı olmasına vurğu edir. Bütün ailələr gərək bu mövzudan özləri üçün dərslər götürmüş olsun.

İnancımızın ailədə kişilərə tövsiyələri

Ötən bəhslərimizdə də qeyd etdiyimiz kimi, ailələrdə həm xanımların, həm də kişilərin məsuliyyətləri vardır. Bu bəhsimizdə də hər iki tərəfin üç məsuliyyətinə toxunarıq. Ailədə kişilərə mühüm tövsiyələrdən biri budur ki, kişilər gərək ailədə təkəbbürdən, kobudluq və qabalıqdan uzaq olsun. Mömin insanın ciddi əlamətlərindən biri budur ki, mömin ailə başçısı gərək ailədə təvazökar, yumşaq və mülayim olsun. Əziz İslam Peyğəmbəri (s) buyurur: “Ümmətimin ən yaxşı kişiləri o kəslərdir ki, öz ailələrinə qarşı kobud və təkəbbürlü davranmırlar, onlarla mehribanlıq və nəvazişlə davranırlar və onları incitmirlər”. Deməli, ümmətin ən yaxşı mömin kişilərinin xüsusiyyətləri budur ki, həyat yoldaşları ilə kobud və təkəbbürlə davranmazlar, onlarla mülayim olarlar, mehriban olarlar, nəvazişlə davranarlar, onları incitməzlər.

İnancımızın ailədə kişilərlə bağlı digər bir mühüm tövsiyəsi əl qaldırmaqla bağlıdır. Dinimiz bu məsələni kökündən yanlış hesab edir və günahlardan sayılır. Peyğəmbərimiz (s) buyurur: “Hər kim xanımın üzünə sillə vura, Allah Təala cəhənnəmin nəzarətçisinə əmr verər ki, cəhənnəm atəşindən onun üzünə yetmiş sillə vurula”. Yəni, inancımız bu məsələlərdə hörmətə, mülayimliyə və mehribanlığa tövsiyə edir. Ailə münasibətləri mehribanlıq və məhəbbət üzərində olmalı, böhranlar, konfliktlər, problemlər olan zaman ağıl və məntiqlə davranılmalıdır.

İnancımızda kişiyə tövsiyə olunan üçüncü mühüm mövzu – öz sevgisini izhar etməkdir. İnancımız hansısa ənənələr, hansısa məhəlli, coğrafi adət-ənənələrlə davranmağı qəbul etmir. İnancımız İlahi məntiqlə davranmağı qəbul edir. Peyğəmbərimiz (s) buyurur: “Kişinin xanımına “mən səni sevirəm” deməsi heç vaxt xanımının qəlbindən çıxmaz”. Təəssüflər olsun ki, müasir cahiliyyə dövrünün əlamətlərindən biri də budur ki, bu kimi məsələlər inancımızın birbaşa mətnində olsa da, hələ də haşiyəvi mövzular kimi qalmaqdadır.

İnancımızın ailədə xanımlara tövsiyələri

Xanımlarla bağlı da dinimizin mühüm tövsiyələri var. Həzrət Peyğəmbər (s) buyurur: “Kişinin qadın üzərində haqqı budur ki, xanım kişinin evindən muğayat ola, ərinə sevgi, məhəbbət və qayğı göstərə, onun qəzəbindən uzaq dura, hər nə ki, onun razılığına uyğundur – yerinə yetirə, onun əhd-peymanına vəfalı ola”. Bir tərəfdən inancımız mömin kişiyə tövsiyələrini çatdırır, digər tərəfdən də möminə xanıma tövsiyələri var. Xüsusən diqqət olunmalı məsələlərdən biri budur ki, xanımlar gərək dillərinə diqqət edələr, nə gəldi danışmayalar. Xüsusən həyat yoldaşları narahat və əsəbi olduqları vaxt gərək xanımlar nəvaziş və qayğılarını daha da artırsınlar.

Həzrət İmam Sadiq (ə) buyurur: “Hər qadın ki, ərinə deyə “mən səndən heç vaxt bir xeyir görməmişəm” – onun əməlləri aradan gedər”. Əgər xanım bu formada ərinə qarşı qayıda, ona belə bir xitab edərsə - qıldığı namazlar, tutduğu oruclar, etdiyi bütün əməllər faydasız olar.

Dinimizdə buna qarşı xüsusi tənqid olan məsələlərdə biri də budur ki, xanımlar ailədə tərslik göstərələr. Həzrət Peyğəmbər (s) buyurur: “Xanımlarınızın ən pisi – tərs olanlarıdır”. Tərslik – bir möminə üçün, müsəlman xanım üçün ən yolverilməz bir xüsusiyyətdir. Çünki, tərslik qədər dağıdıcı, bütün pozitiv ab-havanı dağıdan ikinci bir məsələ yoxdur.

Biz bunları xatırlamaqla, hər birimiz həyatımızda bu üfüqlərə, mayaklara diqqət etməliyik. Kişilər öz tərəfindən, xanımlar öz tərəfindən bu məsələlərdə diqqətli olmalıdır. Məntiq belə olmamalıdır ki, kişilər yaxşı olsalar, xanımlar da yaxşı olacaq və ya xanımlar yaxşı olanda, kişilər də yaxşı olacaq. Qəbirdə olanda bizə deyilməyəcək ki, o pis olduğu üçün sən də pis oldun. Deyiləcək ki, sən necə oldun?

Hər bir kəs fərd olaraq çalışmalıdır ki, Allah bəndəsi ola bilsin. Hər kəs düşünməlidir ki, Allahın razılığı nədədir, Allah məni necə görmək istəyir?

Allah Təala bizlərə ailəni rahatlıq və aramlıq yeri kimi təqdim edir. Heyifdir ki, bizlər o yeri dedi-qodularla, pis xasiyyətlərlə, pis davranışlarla dözülməz bir yerə çevirək.

Allahım, ailələrdə bəyəndiyin ab-havanın hökmranlıq etməsini nəsib et!

Allahım, ailələrdə İlahi meyarların, Sənə bəndəliyin əsas meyar olmasını nəsib et!

Allahım, aqibətlərimizi xeyirli et! Amin!

 

 

deyerler.org